Regeerakkoord: 325 miljoen extra voor monumenten

Goed nieuws voor monumenten, waaronder molens. Het nieuwe kabinet trekt eenmalig voor monumenten, kunstwerken en archieven de komende vier jaar 325 miljoen euro extra uit. Daarmee kan onder andere geïnvesteerd worden in onderhoud en herbestemming. Particuliere eigenaren kunnen op rijkssteun blijven rekenen, of dat in de vorm van fiscale aftrek of subsidie gaat, moet nog blijken. Aldus de tekst van het regeerakkoord. In 2018 is 150 miljoen extra beschikbaar, in 2019 100 miljoen en de jaren daarna wordt dat gehalveerd.

Hoe het extra budget precies verdeeld wordt en hoeveel er dan naar de monumenten gaat, is nog niet bekend. Niettemin is de Federatie Instandhouding Monumenten (FIM, waar De Hollandsche Molen deel van uitmaakt) zeer verheugd over het extra geld. De FIM heeft actief gelobbyd vanaf de verkiezingen tot en met de totstandkoming van het regeerakkoord voor extra middelen voor ons erfgoed.

Betekenis voor molenbehoud?
Wat kan dit extra geld nu betekenen voor molens? Twee jaar geleden heeft De Hollandsche Molen reeds geïnventariseerd wat er nodig is de komende tien jaar molens in goede staat te houden. Om dat te realiseren pleit de vereniging in de eerste plaats voor een verhoging van het SIM-budget (Subsidieregeling Instandhouding Monumenten) voor molens. Eigenaren zijn echt gebaat met een subsidiepercentage van minimaal 60% in plaats van de huidige 50%. De meeste eigenaren hebben te maken met een hoger eigenaarsaandeel vanwege de overgang van Brim (Besluit Rijkssubsidiëring Instandhouding Monumenten)  naar SIM en dat stelt ze voor grote problemen.
Daarnaast is recentelijk uit een inventarisatie gebleken dat er nog steeds een restauratiebehoefte is bij molens: 13%, terwijl voor het rijk 10% de norm is. En de vereniging blijft aandacht vragen voor het groot onderhoud, om te voorkomen dat in de toekomst weer dure restauraties noodzakelijk zijn.

Molenfonds en groot onderhoud
Met het Molenfonds wordt groot onderhoud bij voorrang ondersteund en het zou goed zijn als de rijksoverheid dit voorbeeld volgt. Voor restauraties en groot onderhoud is jaarlijks 5 miljoen euro extra nodig.
Ten slotte vraagt De Hollandsche Molen aandacht voor de financiering van nevenbestemming bij molens, bv. molenwinkels, vraagt duurzaamheid bij bewoonde molens specifieke aandacht en is verdere ondersteuning van vrijwilligerswerk noodzakelijk.

(Foto Hans de Kroon)

Nicole Bakker nieuwe directeur De Hollandsche Molen

Nicole Bakker wordt per 1 september 2017 de nieuwe directeur van De Hollandsche Molen. Zij volgt Leo Endedijk op die bij de vereniging werkzaam blijft op het gebied van belangenbehartiging en advisering. Endedijk treedt op eigen verzoek terug als directeur. Het bestuur vond na een sollicitatieprocedure Bakker de meest geschikte kandidaat om leiding te geven aan de landelijke vereniging, die zich al sinds 1923 inzet voor het behoud van molens in Nederland.

Leo Endedijk en Nicole Bakker. (Foto: Wim Giebels)

De nieuwe directeur geeft aan het huidige beleid van De Hollandsche Molen in grote lijnen voort te zetten. Het vergroten van het draagvlak en het versterken van de belangenbehartiging blijven onverkort de pijlers hiervan. Wat betreft het vergroten van het draagvlak voor de molens en het molenbehoud wijst Bakker op initiatieven die reeds in gang zijn gezet op zowel financieel gebied als op het terrein van het vrijwilligerswerk: ,,Met een terugtredende overheid groeit de noodzaak om langs andere wegen aan het benodigde geld voor vooral onderhoud te komen, zoals ‘crowdfunding’. Met de oprichting van het Molenfonds heeft De Hollandsche Molen al een belangrijke stap gezet. Die lijn wil ik graag doortrekken, want op dat terrein liggen veel kansen.’’
Ook bij de werving van vrijwilligers in het molenveld is volgens haar veel winst te halen. ,,Vrijwilligers zijn essentieel voor het molenbehoud. De komende 10 jaar zijn per jaar zo’n 500 nieuwe vrijwilligers nodig. Via onder meer cursussen wil de vereniging moleneigenaren en molenaars helpen nieuwe mensen te vinden.’’

Stokje doorgeven
Na ruim 25 jaar vindt Leo Endedijk het tijd het stokje door te geven. ,,Ik heb het directeurschap met veel plezier gedaan en met Nicole Bakker als mijn opvolger weet ik zeker dat de vereniging in goede handen is en zich verder zal ontwikkelen.’’
Hij blijft zich in zijn nieuwe rol als Hoofd belangenbehartiging voor het molenveld inzetten. En dat is hard nodig. In de erfgoedsector spelen vele ontwikkelingen, waarbij vaak ook de molenbelangen in het geding zijn. ,,De rijksoverheid is bezig met een stelselherziening die ook voor molens consequenties heeft. Hoe ziet de financiering van het molenbehoud er straks uit? En hoe organiseren wij ons? De conclusies van het project Molentoekomst komen in dat verband zeer van pas. Onlangs speelde verder de kwestie van de deelbare molenroeden. Allemaal situaties waarin De Hollandsche Molen actief als de belangrijkste spreekbuis en vertegenwoordiger optreedt namens het molenveld.”

Help de Nooit Gedacht aan nieuwe fokken!

Wethouder Coby Pennings van Zutphen heeft op 18 augustus bij molen Nooit Gedacht in Warnsveld het officiële startsein gegeven voor de geldwervingsactie om deze molen aan nieuwe fokken te helpen. Zij deed dit door symbolisch de eerste bouten los te draaien van de huidige ernstig aangetaste fokken, die aansluitend door de molenmaker worden verwijderd.  

De komende weken organiseert De Hollandsche Molen, eigenaar van de molen, in samenwerking met de gemeente Zutphen en de vrijwilligers van de molen een geldwervingsactie onder de inwoners van Warnsveld, Zutphen en omgeving. Ook de Stichting Open Monumentendag Zutphen is hierbij nauw betrokken.
De komende weken en in het bijzonder tijdens de Open Monumentendag (OMD) op 9 en 10 september wordt de actie ‘Help de Nooit Gedacht aan nieuwe fokken!’ onder meer via flyers en posters extra onder de aandacht gebracht. De productie en plaatsing van de nieuwe fokken kost  € 15.000. Geld geven kan bij de molen of via molenfonds.nl. Tijdens OMD is dit ook mogelijk op de OMD-stand in Zutphen.

Wat is er aan de hand?
De fokken zijn de gebogen houten profielen aan de roeden die de wieken meer trekkracht te geven. Vervanging is dringend nodig. Grote delen zijn verrot en metalen strips voorkomen dat er stukken losschieten. Hoofdmolenaar Dirk-Jan Abelskamp en zijn collega’s kunnen hierdoor de molen niet op volle kracht laten malen.

Zie ook het videoverslag op Lokaal Gelderland.

 

De Zwaluw – met nieuwe wieken – officieel in bedrijf gesteld

Molen De Zwaluw in Hasselt heeft weer nieuwe wieken. Mevrouw Ank Bijleveld-Schouten, Commissaris van de Koning van Overijssel, stelde op 15 juli de molen onder grote belangstelling officieel in bedrijf door symbolisch de vang te lichten. De vervanging van de oude wieken was mede mogelijk geworden doordat de molen in 2016 de BankGiro Loterij Molenprijs in de wacht had gesleept. Deze overwinning leverde € 50.000 op.

Eigenaar Stichting tot behoud Korenmolen De Zwaluw trok vorig jaar na een intensieve wervingscampagne de Molenprijs met 6.853 publieksstemmen naar zich toe. Vele vrijwilligers hadden zich ingespannen om zoveel mogelijk stemmen te verzamelen om te voorkomen dat De Zwaluw ‘vleugellam’ zou worden.

Na een goede voorbereiding ging vervolgens de molenmaker in het voorjaar van 2017 aan de slag met de restauratie. Behalve nieuwe wieken kreeg de achtkante stellingkorenmolen uit 1784, ook een nieuwe staart en windpeluw. Daarnaast werden onder meer de onderbouw en de stelling hersteld.

De Hollandsche Molen is inmiddels druk bezig met het organiseren van de Molenprijs van 2017. In september kan het publiek weer stemmen op een aantal molenprojecten.


Molen De Zwaluw is weer in volle glorie te zien. (Foto’s: Ela Geitenbeek)

 

Nieuwe roede gestoken bij De Arend in Zuidland

Bij molen De Arend in Zuidland (Z-H) is op 11 juli een nieuwe buitenroede gestoken. Leo Endedijk, directeur van De Hollandsche Molen, bediende, geassisteerd door de kraanmachinist, de kraan waarmee de roede met grote zorg werd aangebracht. Hij deed dit op uitnodiging van de eigenaar van de molen, Stichting Molenbehoud Nissewaard. De plaatsing van de roede is mede mogelijk gemaakt dankzij een bijdrage van de BankGiro Loterij.

Aansluitend wordt de roede voorzien van het zogenaamde hekwerk. De molen, die enige tijd met één roede heeft gedraaid, zal dan weer met een volledig wiekenkruis kunnen functioneren.
Het steken van de nieuwe roede is een onderdeel van een grotere opknapbeurt van de ronde stenen stellingkorenmolen uit 1844. Van de molen worden verder onder meer de fundering en het gaande werk hersteld. Ook wordt het metselwerk ingrijpend gerepareerd. Het is de bedoeling dat de restauratie in 2019 is voltooid. (Foto: Leo Endedijk)

Schenking voor molen Rijn en Lek

Koninklijke De Heus steunt molen Rijn en Lek in Wijk bij Duurstede de komende 3 jaar met een jaarlijkse schenking als bijdrage. Tijdens een feestelijke bijeenkomst op 21 juni op de molen overhandigde directeur Co de Heus onder toeziend oog van de beschermheer van de Rijn en Lek, burgemeester Tjapko Poppens, de symbolische cheque aan Nicole Bakker, adjunct-directeur van De Hollandsche Molen, die eigenaar is van de Rijn en Lek. De vereniging is heel blij met deze bijdrage; hiermee wordt voor de komende jaren voorzien in de onderhoudskosten van de molen.

De wereldwijd actieve onderneming in hoogwaardige diervoeders met de hoofdvestiging in Ede maakt dit gebaar om de 300-jarige band tussen de familie De Heus en molens te vieren. In 1717 wordt als eerste in de familie (Hendrik) Anthonie de Heus met het beroep korenmolenaar vermeld bij een molen in Zoelmond. Tien generaties later worden er door het familiebedrijf De Heus nog steeds granen gemalen om deze te verwerken in diervoeders, waar veehouders over de gehele wereld hun vee mee voeden.
De Rijn en Lek neemt in deze geschiedenis een bijzondere plek in. De familie was eigenaar van de molen van 1824 t/m 1929, het jaar waarin De Hollandsche Molen hem overnam. De huidige directie, gevormd door de broers Co en Koen de Heus, is de tiende generatie.

Onderhoud Rijn en Lek
Om de kosten van het onderhoud van de molen te betalen ontvangt De Hollandsche Molen 60% van het Rijk. De overige 40% dient de vereniging zelf te financieren en dat is elk jaar een lastige opgave. De molenaars en de vrienden van de Rijn en Lek nemen, via openstellingen en rondleidingen, het kleine reguliere onderhoud voor hun rekening. De schenking van De Heus vormt een belangrijke bijdrage om ook in het groot onderhoud te kunnen voorzien en daarmee de Rijn en Lek de komende 3 jaar in goede staat te houden.

Vrijwilligers en genodigden na de overhandiging van de schenkingsbon op de stelling
van molen Rijn en Lek. (Foto’s: Hans Dirksen)

 

 

Financiële regeling voor herstel deelbare roeden

Minister Bussemaker heeft woensdag 10 mei besloten dat eigenaren van de 48 molens met deelbare roeden een financiële regeling krijgen om deze te laten repareren. De reparatie is noodzakelijk omdat er iets mis is met de boutverbinding van deze roeden, waardoor niet met zekerheid is te zeggen of de wieken goed blijven zitten. De betrokken molens staan momenteel uit voorzorg stil.
De Hollandsche Molen is blij met de financiële toezegging van de minister. De vereniging heeft altijd ervoor gepleit de gevolgen van de toepassing van deelbare roeden financieel niet neer te leggen bij eigenaren. De Hollandsche Molen zal zich ook verder inzetten voor een goede en rechtvaardige regeling, waarbij de problemen zo spoedig mogelijk, maar wel verantwoord verholpen worden.

Twee oplossingen
Op dit moment zijn er twee oplossingen mogelijk voor dit probleem. Een nadere uitwerking van deze regeling wordt zo spoedig mogelijk bekend gemaakt. Molenaars mogen niet de dupe worden van een constructiefout, waar die ook is ontstaan.
De afgelopen weken hebben experts diverse oplossingsrichtingen bestudeerd. Verschillende molenaars en eigenaren van molens hebben met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed meegedacht. Samen zijn ze tot de conclusie gekomen om nu eerst twee oplossingsrichtingen uit te werken. De eerste oplossing gaat uit van het repareren van de deelbare roeden door deze aan elkaar te lassen. De tweede optie is het vervangen van de deelbare roeden door exemplaren volgens het oude model uit één stuk.

Nationale Molendag
Aan eigenaren is door de RCE het advies gegeven om de molens niet te laten draaien voordat dat weer 100% veilig kan. De Hollandsche Molen ondersteunt deze oproep. Tijdens de Nationale Molendag op 13 en 14 mei kunnen deze molens niet draaien. De vereniging heeft de betrokken eigenaren en molenaars geadviseerd de molens toch open te stellen voor bezoek en belangstellenden uit te leggen wat de problemen zijn en hoe deze opgelost kunnen worden.


De Olifant in het Friese Birdaard is een van de 48 molens met deelbare roeden.
(Foto: Hannie van der Wielen)

Algemene Vergadering De Hollandsche Molen druk bezocht

Een podium vol met geslaagde vrijwillige molenaars, een forumdiscussie over diversiteit op de molens en een gezellig drukke molenmarkt. Een greep uit de vele afwisselende activiteiten tijdens de geslaagde Algemene Vergadering van De Hollandsche Molen die op 18 maart plaatsvond in Amersfoort. Plaats van handeling was evenals vorig jaar Meeting Center Eenhoorn. Vooral in de middag trok de bijeenkomst veel bezoekers. Naast vele leden en molenaars waren het hoofdzakelijk familie en vrienden van de vrijwillige molenaars die in 2016 waren geslaagd voor hun examen. Zij kregen nu hun officiële getuigschrift uitgereikt, het fraai vormgegeven schriftelijke bewijs dat ze op een verantwoorde manier een molen kunnen bedienen.

Tijdens het debat over diversiteit kon het publiek met een rode of groene kaart voor of tegen een stelling stemmen. (foto: Roelof Kooiker)

Discussie diversiteit
’s Middags werd een luchtig debat gehouden over ‘diversiteit op de molens’. Aan de hand van drie stellingen werd met een klein forum en de aanwezigen in de zaal gediscussieerd over de vraag of we op de molens meer en gevarieerdere activiteiten moeten uitvoeren en zo ja hoe en voor wie. Dit om bijvoorbeeld een diverser aanbod van bezoekers en in het verlengde daarvan (potentiële) vrijwilligers aan te trekken.
’s Ochtends legde het bestuur van de vereniging in het huishoudelijk gedeelte verantwoording af over de activiteiten van 2016 en ontvouwde het de plannen voor 2017. Tevens vond de jaarlijkse uitreiking plaats van de Certificaten van Verdienste namens de vereniging en die van de jaarprijzen namens de Stichting Molengiftenfonds voor Vernuft en Volharding.

De traditionele molenmarkt trok weer vele bezoekers. (foto: Roelof Kooiker)

Algemene Vergadering De Hollandsche Molen in Amersfoort

De Algemene Vergadering van De Hollandsche Molen vindt plaats op zaterdag 18 maart in het Meeting Center Eenhoorn in Amersfoort. Er is een gevarieerd programma samengesteld met als een van de hoogtepunten ’s middags de presentatie van de vernieuwde website Allemolens.nl. Daarnaast  wordt er onder meer ‘filmisch’ teruggeblikt op 2016 en kunt u, als bezoeker, meedoen aan een debat over ‘Diversiteit op de molen’.
Op één punt wijkt het programma af van wat u van oudsher gewend bent. Voorzitter Nico Papineau Salm houdt zijn jaarrede in het ochtenddeel en niet bij aanvang van het middagprogramma.

De grote lijnen blijven onveranderd. In de ochtend vindt, zoals gebruikelijk, het huishoudelijk gedeelte van de vergadering plaats. In de middag is alle ruimte voor het meer feestelijke programma. U wordt van harte uitgenodigd om deze jaarlijkse ledenvergadering bij te wonen.

De bijeenkomst begint om 10.30 uur (de deuren gaan open om 10.00 uur) en eindigt rond 16.30 uur. Hieronder vindt u het programma en de verschillende vergaderstukken van het huishoudelijk gedeelte. De nummering van de stukken verwijst naar het betreffende agendapunt, zoals vermeld in het programma van de Algemene Vergadering.

De agendapunten 4, 5, en 10 zijn opgenomen in de Jaarrekening 2016 (agendapunt 7).

PROGRAMMA

Agendapunten

3. Notulen Algemene Vergadering 2016

6. Verslag Financiële Commissie 2016

7. Jaarrekening 2016

8. Verkiezing financiële commissie

9. Verkiezing bestuursleden

 

Routebeschrijving en informatie molenmarkt

Ruim 450.000 euro voor De Hollandsche Molen

Tijdens het Goed Geld Gala op 16 februari jl. in de Beurs van Berlage in Amsterdam ontving De Hollandsche Molen uit de loterijopbrengst 2016 van de BankGiro Loterij 400.000 euro.
Het bedrag voor de vereniging uit de opbrengst van het geoormerkt werven van afgelopen jaar bedroeg 52.395 euro.
Bij het geoormerkt werven spelen deelnemers aan de loterij voor een specifiek goed doel, in dit geval De Hollandsche Molen. Beide bedragen worden gestort in het Molenfonds, waaruit met name groot onderhoud aan molens wordt betaald.

Recordbedrag
De BankGiro Loterij schenkt dit jaar een recordbedrag van 66,9 miljoen euro aan de cultuur in Nederland. De loterij is daarmee dé cultuurloterij van Nederland. 66 organisaties ontvingen in de Beurs van Berlage een bijdrage. De bijna 600.000  deelnemers van de BankGiro Loterij maken het mogelijk dat ook dit jaar weer vele vormen van cultuur worden gesteund.

De Hollandsche Molen is al sinds 2001 partner van deze goededoelenloterij. Vanaf dat jaar zijn mede dankzij de bijdragen van de BankGiro Loterij vele molens in volle glorie hersteld.

Vlnr communicatiemedewerker Ed van Gerven, directeur Leo Endedijk,
voorzitter Nico Papineau Salm en adjunct-directeur Nicole Bakker met de symbolische
bankpassen. Tweede van rechts staat managing director Imme Rog van de BankGiro Loterij.
(foto: Roy Beusker Fotografie)